Hoe werkt een master-slave schakeling bij meerdere infrarood panelen?
Je staat in je woonkamer. Het is koud, je wilt snel warmte.
Je hebt drie infrarood panelen hangen. Maar je wilt niet drie schakelaars aan de muur plakken en ze steeds apart aan- en uitzetten. Je wilt dat ze het samen doen. Slim.
Een master-slave schakeling is precies dat: één baas (master) die de andere twee (slaves) aanstuur. Zo bouw je een systeem dat voelt als centrale verwarming, maar dan elektrisch en superslim.
Waarom zou je dit doen? Omdat het comfortabeler is en je energierekening omlaag gaat.
Je voorkomt dat je per ongeluk een paneel vergeet aan te zetten en je bespaart stroom doordat je alles netjes kunt regelen via één thermostaat. Laten we de hamer pakken en dit samen fixen.
Wat je nodig hebt voordat je begint
Zorg dat je materiaal op orde is voordat je boort. Je wilt niet halverwege terug naar de bouwmarkt. Hier is je checklist: Kostenindicatie: Reken op ongeveer €800 - €1200 totaal voor een set van 3 panelen inclusief slimme regeling.
- 3 Infrarood panelen: Kies bij voorkeur panelen van ongeveer 700 watt per stuk voor een gemiddelde woonkamer. Merken zoals Thermosun of Heat4All zijn top.
- Een master-thermostaat: Dit is het brein. Denk aan een Honeywell T6R of een Smart thermostat van Tado. Zorg dat deze geschikt is om een schakelrelais aan te sturen.
- Relais (slave schakelaar): Vaak los te koop (€30 - €50) of ingebouwd in specifieke infrarood sets. Dit is de spier die de andere panelen van stroom voorziet.
- Elektriciteitskabel: Vier aderig (2 x fase, 1 x nul, 1 x aarde). Minimaal 2,5 mm² dikte vanwege het vermogen.
- Gereedschap: Boormachine, krimptang, schroevendraaier, striptang en een voltage tester (essentieel!).
- Dubbele wandcontactdoos: Voor de hoek waar de kabels samenkomen.
Stap 1: De veiligheid en de hoofdaansluiting
Voordat je iets aansluit, zorg je dat de stroom er af is.
Ga naar de groepenkast en zet de schakelaar uit die verantwoordelijk is voor de ruimte waar je werkt. Controleer dit met je voltage tester. Echt, doe dit. Een schok van 230 volt voelt niet fijn.
Je begint met het trekken van de kabel vanuit de groepenkast (of een bestaande wandcontactdoos) naar de plek waar je de master-thermostaat wilt hebben. Dit is vaak op een hoogte van ongeveer 140 cm, op een plek waar je geen tocht van een raam of deur hebt.
Let op: Zorg dat de groep in de meterkast geschikt is voor het totale vermogen. 3 panelen van 700 watt is 2100 watt. Dat is ongeveer 9,1 Ampere. Een 16A groep is dus veilig.
Sluit de kabel aan op de wandcontactdoos of direct op de thermostaat.
Fase (bruin) naar L-in, Nul (blauw) naar N, en Aarde (geel/groen) naar het aardingsymbool. Dit is de basisvoeding voor je master.
Stap 2: De Master (thermostaat) plaatsen
De master is de baas. Hij meet de temperatuur en beslist of er warmte nodig is.
Bij een Honeywell T6R sluit je de kabels af op de juiste pinnen achterop het toestel. Volg hiervoor strikt de handleiding van het specifieke merk, maar de logica is universeel. Je sluit nu de uitgaande kabel van de master aan op het relais.
Dit is je stuurlijn. Dit hoeft maar een dun draadje te zijn (0,75 mm² is prima).
De master geeft nu een seintje naar het relais: "Zet de boel aan!" of "Zet de boel uit!". Plaats de master niet bij een raam of recht tegenover een deur die vaak open gaat. De temperatuurmeting moet representatief zijn voor de kamer, niet voor de tochtstroom. Ongeveer 1,5 meter van de vloer is ideaal.
Stap 3: De Slave (relais) en de panelen
Hier gebeurt de magie. Je relais (de slave) plaats je het beste direct bij de panelen, of in de spouwmuur achter een inbouwdoos. Dit apparaatje schakelt de zware stroom voor de panelen.
Sluit de voeding aan (fase en nul) op de ingang van het relais.
De uitgang van het relais ga je nu verdelen naar de drie infrarood panelen. Wanneer je kiest voor Eltako schakelactoren gebruiken voor de aansturing, sluit je de fase van het relais aan op de bruine draad van alle drie de panelen.
De nul (blauw) sluit je direct aan vanaf de hoofdkabel op de panelen. De aarde sluit je overal aan. Wattage check: Als je panelen groter zijn dan 1000 watt per stuk, of als je er meer dan 3 op één relais aansluit, controleer dan de maximale belasting van je relais.
Een standaard relais kan vaak 16A (ongeveer 3600 watt) schakelen. Dus 3x 700W = 2100W is geen enkel probleem.
Stap 4: De bedrading koppelen
Je hebt nu twee groepen kabels bij elkaar: de kabel van de master (stuurspanning) en de kabel naar de panelen (voedingsspanning). Ze mogen elkaar niet raken in het relais, tenzij het apparaat dit expliciet aangeeft.
Gebruik stevige klemmen of wago-klemmen voor de verbindingen. Druk ze goed aan.
Een los contactje zorgt voor vonken en storingen. Trek zachtjes aan elke draad om te controleren of hij vastzit. Veelgemaakte fout: Mensen verwarren de ingang en uitgang van het relais.
Kijk naar het schema op het apparaat. Meestal staat er "L-in", "N-in" en "L-out", "N-out". De stuurlijn (van de thermostat) gaat naar een aparte plek, vaak aangeduid met "Com" en "NO" (Normally Open).
Stap 5: De software koppelen (Smart Home)
Nu het fysieke geregeld is, is het tijd voor de geest. Open de app van je thermostaat (bijvoorbeeld Tado of Honeywell).
Zoek in de instellingen naar "Schakelklok" of "Uitbreidingen". Je moet aangeven dat de thermostaat een extra relais stuurt. Soms heet dit "Opwekker 2" of "Extra schakelaar". Zet deze functie aan en overweeg direct je infraroodverwarming te combineren met een slimme raamsensor voor maximale efficiëntie.
Test het systeem via de app. Zet de verwarming aan op een hoge temperatuur (bijv. 25 graden).
Je hoort nu een zachte 'klik' in het relais. Binnen 1 tot 3 seconden moeten de panelen gloeien.
Voel voorzichtig aan een paneel (nakijken!). Ze worden snel heet (tot 90-110°C), dus pas op, zeker bij de beste infrarood panelen met thermostaat.
Verificatie-checklist: Is het goed?
Voordat je de boel dichtmaakt en gaat afwerken, loop deze lijst na.
- Veiligheid: Zit alle bedrading vast en is er geen bloot metaal zichtbaar?
- Functionaliteit: Reageert de master op temperatuurverandering? (Test dit door de thermostaat even op een andere plek te houden of de waarde te veranderen).
- Relais: Hoor je de klik duidelijk als de verwarming aanslaat?
- Warmte: Worden alle drie de panelen warm? Controleer of ze allemaal even snel opwarmen.
- App: Kun je de panelen aan/uit zetten via je telefoon, ook als je niet thuis bent?
Dit voorkomt teleurstellingen of gevaarlijke situaties. Als je bij alle punten 'Ja' kunt antwoorden, ben je klaar. Je hebt nu een professioneel master-slave infrarood systeem. Ga zitten, geniet van de stralingswarmte en besef dat je net iets slimmer bent geweest dan de gemiddelde klusser.